Kene alarmı büyüyor! Uzmanlar uyardı: Bu hatalar hayatınıza mal olabilir

KENE TEHLİKESİ BÜYÜYOR! UZMANLARDAN HAYAT KURTARAN UYARILAR: SİGARA BASMAYIN, KESMEYİN, EMMEYİN Yaz aylarının gelmesiyle birlikte parklar, ormanlık alanlar, piknik bölgeleri ve kırsal kesimlerde geçirilen zaman artarken, kene vakalarında da dikkat çekici bir yükseliş yaşanıyor. Uzmanlar, özellikle son dönemde şehir merkezlerinde dahi görülmeye başlayan kenelerin ciddi hastalıklara yol açabileceğini belirterek vatandaşları uyardı.

İstanbul başta olmak üzere daha önce yoğun görülmediği bölgelerde de ortaya çıkan keneler, iklim değişikliği ve hayvan hareketliliğinin etkisiyle yayılım alanlarını genişletiyor. Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) ve Lyme hastalığı gibi hayati risk taşıyan enfeksiyonları bulaştırabilen keneler nedeniyle uzmanlar yanlış müdahalelerin ölümcül sonuçlar doğurabileceğini vurguluyor.

KENELER ARTIK ŞEHİRLERDE DE GÖRÜLÜYOR

Türkiye'de 2002 yılından bu yana 17 bini aşkın KKKA vakası kayıtlara geçerken, son yıllarda kene popülasyonunda dikkat çekici bir artış gözlemleniyor. Özellikle sıcaklıkların yükselmesi ve doğal yaşam alanlarındaki değişimler nedeniyle keneler artık sadece kırsal bölgelerde değil, şehir parklarında ve mesire alanlarında da görülebiliyor.

Uzmanlar, doğa yürüyüşü, tarla çalışması veya piknik sonrasında vücudun mutlaka kontrol edilmesi gerektiğini belirtiyor.

KENENİN ÜZERİNE KOLONYA DÖKMEK BÜYÜK HATA

İstanbul Aile Hekimliği Derneği Bilim Komisyonu Üyesi Dr. Esra Nur Kapukaya, toplumda yaygın olarak uygulanan bazı yöntemlerin tehlikeyi daha da artırdığını söyledi.

Kapukaya'ya göre kenenin üzerine kolonya, alkol veya benzeri maddeler dökmek, hatta sigara basmak son derece riskli. Bu tür uygulamalar kenenin strese girerek taşıdığı virüs ve mikroorganizmaları insan vücuduna aktarma ihtimalini artırabiliyor.

Uzmanlar, kenenin fark edildiği anda panik yapılmaması gerektiğini ve çıplak elle dokunulmaması gerektiğini vurguluyor.

KENE NASIL ÇIKARILMALI?

Sağlık uzmanlarının önerdiği yöntem ise oldukça net:

Kene mümkünse eldiven kullanılarak çıkarılmalı.

İnce uçlu bir cımbız yardımıyla cilde en yakın noktadan tutulmalı.

Ezmeden ve döndürmeden tek hamlede yukarı doğru çekilmeli.

Çıkarıldıktan sonra bölge temizlenmeli.

Kene parçalarının içeride kalmadığından emin olunmalı.

Kişi keneyi çıkaramıyorsa veya sonrasında rahatsızlık belirtileri ortaya çıkıyorsa mutlaka sağlık kuruluşuna başvurulması gerekiyor.

BU BELİRTİLER VARSA HEMEN HASTANEYE GİDİN

Uzmanlar, kene çıkarıldıktan sonraki 10 günlük sürecin kritik olduğuna dikkat çekiyor.

Aşağıdaki belirtilerin görülmesi halinde vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması gerekiyor:

Yüksek ateş

Halsizlik

Şiddetli baş ağrısı

Kas ve eklem ağrıları

Kusma

İshal

Ciltte morarma veya kanama belirtileri

YILAN ISIRMASINDA EN YAYGIN YANLIŞ: ZEHRİ EMMEK

Yaz döneminde sadece keneler değil, yılan ve akrep vakalarında da artış yaşanıyor. Dr. Kapukaya, özellikle filmlerde görülen "zehri ağızla emme" yönteminin tamamen yanlış olduğunu belirtti.

Uzmanlara göre yılanın ısırdığı bölgeyi kesmek, kanatmak veya emmeye çalışmak zehrin daha hızlı yayılmasına ve enfeksiyon riskinin artmasına neden oluyor.

Yılan ısırması durumunda yapılması gerekenler ise şöyle:

Hastayı sakin tutmak

Hareketi minimuma indirmek

Isırılan uzvu sabit tutmak

Bölgeyi sabunlu suyla temizlemek

En kısa sürede sağlık kuruluşuna ulaşmak

TURNİKE VE BUZ UYGULAMASI DA TEHLİKELİ OLABİLİR

Uzmanlar, yılan sokmalarında sık yapılan bir diğer yanlışın da turnike uygulamak olduğunu belirtiyor. Çok sıkı bağlanan turnikeler dokuların zarar görmesine ve uzuv kaybına kadar giden sonuçlar doğurabiliyor.

Aynı şekilde doğrudan buz uygulaması da doku hasarını artırabiliyor.

AKREP SOKMALARINDA ÇOCUKLAR DAHA BÜYÜK RİSK ALTINDA

Akrep sokmalarının özellikle çocuklar, yaşlılar ve kronik hastalığı bulunan kişiler için ciddi risk taşıdığı belirtiliyor. Akrep zehri kalp ve sinir sistemi üzerinde etkili olabiliyor.

Sokulan bölgede kısa sürede başlayan şiddetli ağrı, yanma ve şişlik en önemli belirtiler arasında yer alıyor.

Uzmanlar, akrep sokması durumunda yüzük, saat ve bileklik gibi takıların hemen çıkarılması gerektiğini belirtiyor. Bölgenin temizlenmesi ve hastaneye ulaşana kadar temiz bir bez aracılığıyla soğuk uygulama yapılması öneriliyor.

UZMANLARDAN VATANDAŞLARA ÇAĞRI

Uzmanlar, yaz aylarında doğada vakit geçiren vatandaşların açık renkli kıyafetler tercih etmelerini, uzun kollu giysiler kullanmalarını ve eve döndüklerinde tüm vücutlarını detaylı şekilde kontrol etmelerini tavsiye ediyor.

Özellikle kene, yılan veya akrep vakalarında kulaktan dolma yöntemler yerine sağlık kuruluşlarından destek alınmasının hayati önem taşıdığı vurgulanıyor. "Yanlış ilk yardım, zehirden daha tehlikeli olabilir" uyarısında bulunan uzmanlar, erken ve doğru müdahalenin hayat kurtardığını belirtiyor.