Sigaraya dev yasak paketi geliyor: Kafe, restoran ve parklarda yeni dönem!
Sigarayla mücadelede yeni dönem: Açık alanlara yasak, 2040 için satış hedefi Sağlık Bakanlığı tarafından hazırlandığı belirtilen yeni düzenleme taslağı; kafe ve restoranların açık alanlarından okul, hastane ve parklara kadar birçok noktada sigara kullanımına yönelik kapsamlı kısıtlamalar içeriyor. Taslakta ayrıca 2040 yılı itibarıyla tütün ürünlerinin satış ve sunumunun tamamen sona erdirilmesi hedefleniyor.
Türkiye’de sigara ve diğer tütün ürünlerinin kullanımını azaltmak, pasif içiciliğin önüne geçmek ve özellikle çocukları tütün dumanından korumak amacıyla yeni bir düzenleme üzerinde çalışıldığı belirtiliyor.
Sağlık Bakanlığı tarafından hazırlandığı aktarılan kanun teklifinin yasalaşması hâlinde, mevcut sigara yasaklarının kapsamı önemli ölçüde genişletilecek. Düzenlemenin en fazla dikkat çeken başlıkları arasında kafe ve restoranların açık alanlarında uygulanacak yasaklar ile 2040 yılına yönelik tütün satışının tamamen durdurulması hedefi bulunuyor.
Kafe ve restoranların açık alanlarında sigara yasaklanacak
Taslak düzenlemeye göre restoran, kafe ve benzeri işletmelerin yalnızca kapalı bölümlerinde değil, müşterilerin kullandığı açık alanlarında da sigara ve tütün ürünlerinin tüketilmesine izin verilmeyecek.
Böylece bahçe, teras ve açık oturma alanları da sigara yasağının kapsamına alınacak. Düzenlemenin hayata geçirilmesi durumunda işletmelerin açık alanlarında uygulanan mevcut sigara kullanım düzeni büyük ölçüde değişecek.
Özel sigara bölümleri oluşturulabilecek
Belirlenen şartları yerine getiren işletmelerin sınırlı büyüklükte özel sigara içme alanları oluşturabilmesi öngörülüyor.
Bu bölümlerin işletmenin toplam alanının yüzde 10’unu aşmaması ve 2 ila 20 metrekare arasında olması planlanıyor. Özel alanlarda yiyecek ve içecek servisi yapılamayacak, bölümlerin dışarıdan görünmesi engellenecek ve 18 yaşından küçüklerin girişine izin verilmeyecek.
Okul ve hastanelerin çevresinde 10 metrelik yasak
Yeni düzenlemenin çocukları, hastaları ve yoğun kullanılan kamusal alanlardaki vatandaşları pasif içicilikten korumaya yönelik hükümler de içermesi bekleniyor.
Taslağa göre okul, hastane, kamu binası ve ibadethane girişlerinin 10 metre çevresinde sigara içilemeyecek. Böylece yalnızca bina içerisindeki alanlar değil, giriş ve çıkış noktalarının çevresi de koruma altına alınacak.
Parklar ve çocuk oyun alanları da kapsamda
Çocuk oyun alanları, parklar, yürüyüş yolları ve egzersiz parkurlarının tamamen dumansız alan ilan edilmesi planlanıyor.
Düzenlemeyle birlikte ailelerin ve çocukların yoğun olarak kullandığı açık alanlarda tütün dumanına maruz kalmanın en aza indirilmesi amaçlanıyor.
Sigara paketlerinde marka görünürlüğü azaltılacak
Taslakta sigara paketlerine ilişkin yeni kuralların da bulunduğu belirtiliyor. Buna göre paketlerin üzerindeki marka logoları ve ayırt edici semboller kaldırılacak.
Marka isminin paket yüzeyinde kapladığı alanın yüzde 5 ile sınırlandırılması gündemde. Böylece tütün ürünlerinin paket tasarımları aracılığıyla dikkat çekmesinin ve dolaylı reklam yapılmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Market ve büfelerde sigaralar görünmeyecek
Market, büfe ve diğer satış noktalarında tütün ürünlerinin müşterilerin görebileceği alanlarda sergilenmesine izin verilmeyecek. Ürünler kapalı dolaplarda muhafaza edilecek.
Satış sırasında elektronik yaş doğrulaması yapılması da planlanan uygulamalar arasında yer alıyor. Bu yöntemle 18 yaşından küçüklere tütün ürünü satışının daha sıkı şekilde denetlenmesi amaçlanıyor.
2040 yılı için tamamen yasak hedefi
Düzenlemenin en dikkat çekici maddesini ise uzun vadeli tütün politikası oluşturuyor. Taslakta yer alan hedefe göre 1 Ocak 2040 tarihinden itibaren tütün ürünlerinin satışı ve başkalarına sunulması tamamen yasaklanacak.
Bu hedefin uygulanması hâlinde Türkiye’de sigara ve diğer tütün ürünlerinin satışına ilişkin köklü bir değişiklik yaşanacak. Ancak söz konusu uygulamanın kapsamı, geçiş süreci ve denetim yöntemleri teklifin Meclis sürecinde netlik kazanacak.
Meclis takvimi merakla bekleniyor
Teklifin önce ilgili kurumlar tarafından değerlendirilmesi, ardından Meclis grubunda son şeklini alması bekleniyor. Çalışmanın kasım ayında Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşınmasının hedeflendiği öne sürülüyor.
Taslak henüz yasalaşmadığı için açıklanan maddeler kesinleşmiş düzenlemeler değil. Yasakların kapsamı, başlangıç tarihleri ve uygulanacak cezalar, teklifin Meclis’e sunulması ve kabul edilmesinin ardından belli olacak.