Zemheri Bitti, Hamsîn Günleri Başladı

Zemheri geride kaldı, Hamsîn günleri başladı: Kışın sert yüzü yumuşuyor Halk takvimine göre kışın en çetin dönemi olarak kabul edilen Zemheri sona erdi. 22 Aralık'ta başlayan ve 40 gün süren Erbaîn dönemiyle birlikte en sert soğuklar geride kalırken, kışın ikinci evresi olan Hamsîn başladı. Önümüzdeki 50 gün boyunca soğuk hava etkisini sürdürecek olsa da, baharın ilk sinyalleri için takvim işlemeye başladı.

Anadolu’da yüzyıllardır kullanılan halk takviminde Zemheri, kışın en keskin soğuklarının yaşandığı dönem olarak biliniyor. Ayazın sertleştiği, gecelerin dondurucu geçtiği bu süreçte özellikle ocak ayının ortaları en soğuk günler olarak anılıyor. 18 Ocak, geleneksel anlatılarda “kışın zirvesi” olarak öne çıkıyor.

Zemheri’nin bitmesiyle birlikte Hamsîn dönemi başladı. Arapçada “50” anlamına gelen Hamsîn, kışın ikinci bölümü olarak kabul ediliyor. Bu süreçte hava tamamen ısınmıyor; ancak dondurucu soğukların yerini daha değişken ve dalgalı bir hava yapısı alıyor. Soğuk günler zaman zaman etkisini gösterse de, doğa yavaş yavaş bahara hazırlanıyor.

Hamsîn kavramı farklı coğrafyalarda farklı anlamlarla da kullanılıyor. Özellikle Mısır’da mart ile mayıs ayları arasında etkili olan sıcak ve tozlu rüzgârlar da “Hamsîn” adıyla biliniyor. Bu rüzgârlar “Semûm” olarak da anılıyor ve 50 gün sürdüğüne inanılıyor.

Halk takviminde bu geçiş dönemi, baharın habercisi olan cemrelerle birlikte anlam kazanıyor. Hamsîn’in sonlarına doğru havaya, suya ve toprağa düştüğüne inanılan cemreler, doğanın uyanışını simgeliyor. Zemheri’nin bitmesiyle birlikte kış henüz sona ermese de, en sert günlerin arkada kaldığı kabul ediliyor.