EYT'yi bir günle kaçıranlar bekliyor: Kademeli emeklilik çıkacak mı?
EYT'yi bir günle kaçıranların gözü kademeli emeklilikte: Yaş ve prim şartları değişecek mi? EYT kapsamı dışında kalan çalışanlar, sigorta başlangıç tarihine göre emeklilik koşullarının yeniden belirlenmesini talep ediyor. Özellikle 9 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında işe başlayanların gündeminde kademeli emeklilik bulunuyor. Ancak beklentiler, tek başına yeni bir emeklilik hakkı oluşturmuyor.
Emeklilikte Yaşa Takılanlar düzenlemesinin ardından, kapsam dışında kalan sigortalıların yaş ve prim şartlarına ilişkin talepleri sürüyor. Tartışmanın merkezinde ise birbirine yakın tarihlerde çalışmaya başlayan kişilerin farklı emeklilik koşullarına tabi olması yer alıyor.
Çalışanlar, sigorta giriş tarihine bağlı yaş farklarının aşamalı bir geçiş sistemiyle azaltılmasını istiyor. Kademeli emeklilik talebi, özellikle 1999 sonrası sigortalı olan kesimde karşılık buluyor.
BİR GÜNLÜK FARK, FARKLI EMEKLİLİK KOŞULLARI
EYT düzenlemesi, 8 Eylül 1999 ve öncesinde sigortalı olan ve ilgili şartları karşılayan çalışanlara yaş koşulu aranmadan emeklilik imkânı sağladı. Bu tarihten sonra sigortalı olanlar ise farklı yaş şartlarına tabi tutuldu.
Sigorta başlangıcı 9 Eylül 1999 olan bir çalışanın EYT kapsamına girememesi, kademeli emeklilik taleplerinde öne çıkan örneklerden biri. Düzenleme isteyenler, tarih sınırının oluşturduğu farkın daha dengeli bir geçişle giderilmesini talep ediyor.
KANUN TEKLİFİ, EMEKLİLİK HAKKI ANLAMINA GELMİYOR
Kademeli emeklilik konusunda gündeme gelen teklifler ve açıklamalar, çalışanların beklentisini artırıyor. Ancak bir teklifin sunulması ya da yeni bir yaş tablosunun paylaşılması, emeklilik şartlarının değiştiği anlamına gelmiyor.
Yeni koşulların uygulanabilmesi için yasal düzenlemenin kabul edilerek yürürlüğe girmesi gerekiyor. Paylaşılan haber metnine göre, 1999-2008 girişlilerini kapsayan yeni bir kademeli emeklilik sistemi henüz yasalaşmış değil.
7000 PRİM GÜNÜNÜ TAMAMLAYANLAR İÇİN YAŞ ŞARTI
9 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında ilk kez 4A kapsamında sigortalı olanlarda, genel emeklilik koşulları kadınlar için 58, erkekler için 60 yaş ve 7000 prim günü olarak uygulanıyor.
Bu grupta bir diğer seçenek ise aynı yaş koşuluyla birlikte 25 yıllık sigortalılık süresi ve 4500 prim gününün tamamlanması. Dolayısıyla prim gününü doldurmak, tek başına emeklilik için yeterli olmuyor. Kişinin sigortalılık geçmişi ve tabi olduğu statü de değerlendirmede belirleyici oluyor.
PAYLAŞILAN YAŞ TABLOLARI KESİNLEŞMİŞ DEĞİL
Sosyal medyada dolaşıma giren farklı emeklilik tabloları, yeni şartlar yürürlüğe girmiş gibi yorumlanabiliyor. Oysa öneri niteliğindeki yaş ve prim hesaplamaları, yasal bir düzenlemenin yerine geçmiyor.
Olası bir değişikliğin hangi sigorta girişlerini kapsayacağı, kadınlar ve erkekler için hangi yaşların uygulanacağı ve kaç prim günü aranacağı ancak kabul edilen düzenlemeyle netleşebilir.
BAĞ-KUR’DA PRİM İNDİRİMİ AYRI BİR BAŞLIK
Küçük esnaf için gündeme gelen Bağ-Kur prim şartının 9000 günden 7200 güne düşürülmesi beklentisi de emeklilik tartışmalarında yer alıyor. Ancak prim günlerinin eşitlenmesi ile sigorta başlangıcına göre emeklilik yaşının değiştirilmesi ayrı düzenleme konuları.
YÜRÜRLÜK TARİHİ İÇİN RESMÎ KARAR GEREKİYOR
Kademeli emeklilik için kesin bir takvim bulunduğu yönündeki iddiaların, resmî açıklamalar ve yürürlüğe giren mevzuat üzerinden değerlendirilmesi gerekiyor. Çalışanların beklentisi sürerken, yeni bir düzenleme kabul edilene kadar mevcut emeklilik koşulları esas alınıyor.