Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, çocukların internet ortamında daha güvenli şekilde yer almasını sağlamak amacıyla kapsamlı bir çalışma yürütüldüğünü açıkladı. Hazırlanan düzenlemelerle sosyal medya ve çevrim içi oyun platformlarında yaşa uygun kullanımın sağlanması hedefleniyor.
Bakan Göktaş’ın açıklamalarına göre gündemdeki seçenekler arasında platformlara girişte güvenilir bir yaş doğrulama sisteminin kullanılması da yer alıyor. Bu kapsamda e-Devlet altyapısından yararlanılması değerlendiriliyor. Henüz hazırlık aşamasında olan düzenlemenin ayrıntılarının yapılacak çalışmaların ardından netleşmesi bekleniyor.
Çocukların ekran süresi 3,5 saati aşıyor
Çocukların dijital platformlarda geçirdiği süreye dikkat çeken Bakan Göktaş, günlük ortalama ekran kullanımının 3,5 saatin üzerine çıktığını belirtti. Uzun süreli ve kontrolsüz ekran kullanımının çocukların fiziksel, psikolojik ve sosyal gelişimleri üzerinde olumsuz sonuçlara yol açabileceğini ifade etti.
Aşırı ekran kullanımının uyku düzeninin bozulması, dikkat ve odaklanma güçlüğü, kaygı, depresyon ve sosyal ilişkilerin zayıflaması gibi sorunlarla bağlantılı olabileceğine işaret edildi. Çocukların internette bıraktığı dijital izler konusunda yeterli farkındalığa sahip olmadığı, ailelerin ise içerik ve kullanım süresi denetiminde zaman zaman zorlandığı kaydedildi.
Sosyal medyada yaş doğrulama sistemi gündemde
Bakanlığın üzerinde çalıştığı düzenlemenin en önemli başlıklarından birini sosyal medya platformlarında yaş doğrulaması oluşturuyor. Çocukların yaşlarına uygun olmayan içeriklere ve platformlara erişiminin önlenmesi amacıyla daha güvenli bir doğrulama mekanizmasının kurulması planlanıyor.
Bu süreçte e-Devlet altyapısının kullanılabileceği ifade edilirken kişisel verilerin doğrudan teknoloji şirketleriyle paylaşılmaması için güvenli bir sistem geliştirilmesi hedefleniyor. Planlanan modelle platformlara yalnızca yaş bilgisinin doğrulanması için gerekli verilerin aktarılması amaçlanıyor.
Düzenlemenin yürürlüğe girmesi durumunda çocukların belirli yaş sınırlarına tabi sosyal medya hizmetlerine erişiminin daha etkin şekilde denetlenebileceği belirtiliyor.
Oyun platformlarında yaşa uygun içerik dönemi
Yeni çalışmanın bir diğer ayağını çevrim içi oyun platformları oluşturuyor. Oyunların içerikleri, iletişim özellikleri ve çocuklar üzerindeki muhtemel etkilerinin yaş gruplarına göre değerlendirilmesi planlanıyor.
Özellikle çocukların yabancılarla iletişime geçebildiği, şiddet içerikleriyle karşılaşabildiği veya oyun içi satın alma yapabildiği platformların daha sıkı kurallara tabi tutulması gündemde. Oyun içeriklerinin çocuk, ergen ve yetişkin kategorilerine göre ayrılması; 15-18 yaş grubuna yönelik özel güvenlik kriterlerinin uygulanması değerlendiriliyor.
Roblox ve Discord gibi daha önce erişim engeli kararlarıyla gündeme gelen platformlara da değinen Bakan Göktaş, çocukların güvenliğini merkeze alan özel bir yönetmelik hazırlığının sürdüğünü bildirdi.
Tek başına yaşayan yaşlılar için destek modeli
Bakan Göktaş, açıklamalarında yaşlılara yönelik sosyal hizmet çalışmalarına da yer verdi. Türkiye’de 65 yaşın üzerinde olup tek başına yaşayan yaklaşık 1,8 milyon kişinin bulunduğunu aktaran Göktaş, huzurevi hizmetlerinde önceliğin kimsesiz ve bakıma ihtiyaç duyan vatandaşlara verildiğini söyledi.
Yaşlı bireylerin mümkün olduğunca alıştıkları ev ortamında yaşamlarını sürdürmelerini desteklediklerini belirten Göktaş, yerel yönetimlerle iş birliği içerisinde 43 gündüz aktif yaşam merkezinin hizmete açıldığını açıkladı. Bu merkezlerde yaşlıların sosyal hayata katılması, günlük ihtiyaçlarının desteklenmesi ve yaşam kalitelerinin yükseltilmesi amaçlanıyor.
Evlilik kredisi ve aile desteklerine ilişkin veriler paylaşıldı
Ailelerin desteklenmesine yönelik çalışmaları da değerlendiren Bakan Göktaş, 18-29 yaş grubunda 120 bin çiftin evlendiğini ve bu evliliklerden yaklaşık 19 bin bebeğin dünyaya geldiğini ifade etti.
Çocuk koruma hizmetlerinde de toplu yurt sisteminden ev tipi bakım modeline geçildiğini belirten Göktaş, çocukların 10-12 kişilik gruplar hâlinde daha sıcak ve aile ortamına yakın yapılarda yaşamalarının sağlandığını kaydetti.
Sosyal medya ve oyun platformlarına ilişkin düzenlemenin kapsamı, uygulanacak yaş sınırları ve doğrulama yöntemlerinin, yönetmelik çalışmalarının tamamlanmasının ardından kamuoyuyla paylaşılması bekleniyor.
