Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde Terörsüz Türkiye sürecine ilişkin yürütülen çalışmalarda önemli bir aşama daha geride bırakıldı. TBMM Adalet Komisyonu, sürecin hukuki altyapısını oluşturmayı amaçlayan 12 maddelik kanun teklifini görüştü.AK Parti İstanbul Milletvekili Cüneyt Yüksel başkanlığında gerçekleştirilen toplantıda zaman zaman milletvekilleri arasında sert tartışmalar yaşandı. Uzun süren görüşmelerin ardından teklifin maddeleri kabul edildi.
Teklif şimdi Genel Kurul’a gidecek
Adalet Komisyonu aşamasının tamamlanmasıyla birlikte teklifin TBMM Genel Kurulu gündemine gelmesi bekleniyor. Genel Kurul görüşmelerinde milletvekilleri teklifin maddeleri üzerinde görüşlerini açıklayacak ve değişiklik önergeleri sunabilecek.Teklifin Genel Kurul’da kabul edilerek yasalaşması halinde Terörsüz Türkiye sürecine ilişkin birçok konuda yeni hukuki mekanizmalar devreye girecek.Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında kurul oluşturulacak
Teklifte yer alan düzenlemelerden biri sürecin yürütülmesi ve takibine ilişkin yeni bir kurul oluşturulmasını öngörüyor.Kurula Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlık edecek. Kurulda Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Milli Savunma bakanlarının yanı sıra Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri yer alacak.İhtiyaç duyulması halinde kurul bünyesinde alt komisyonların oluşturulabilmesi de öngörülüyor.TBMM bünyesinde izleme mekanizması kurulacak
Düzenlemenin dikkat çeken başlıklarından biri de sürecin Meclis tarafından takip edilmesine yönelik izleme mekanizması.Teklif kapsamında TBMM bünyesinde sürecin gelişimini takip edecek bir izleme komisyonunun oluşturulması öngörülüyor.Bazı soruşturma ve kovuşturmalar ertelenebilecek
Teklifin en fazla tartışılan düzenlemelerinden biri belirli suçlar bakımından soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesine ilişkin hükümler oldu.Örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen ve müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren belirli suçlar kapsam dışında tutulacak.Kapsama giren suçlarda ise öngörülen cezanın ağırlığına göre farklı erteleme süreleri uygulanabilecek.Buna göre 15 yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmaların 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren kapsamdaki suçlara ilişkin süreçlerin ise 10 yıl ertelenmesi öngörülüyor.Erteleme kararını savcı veya mahkeme verecek
Soruşturma aşamasındaki erteleme kararları Cumhuriyet savcısı tarafından verilecek. Dosyanın kovuşturma aşamasında bulunması halinde ise kararı yargılamayı gerçekleştiren mahkeme verecek.Erteleme kapsamındaki dosyalarda daha önce verilen tutuklama veya adli kontrol kararları da ilgili hakim veya mahkemeler tarafından yeniden değerlendirilebilecek. Şartların oluşması halinde bu tedbirlerin kaldırılmasının önü açılacak.Erteleme kararlarının ayrıca özel bir sisteme kaydedilmesi öngörülüyor.Silah, mühimmat ve diğer malzemeler kayıt altına alınacak
Teklif kapsamında örgüt mensuplarının beraberlerinde getirdikleri veya yetkili makamlara bildirdikleri silah, mühimmat, patlayıcı madde, araç-gereç ve diğer malzemeler kayıt altına alınacak.Kanunun uygulanmasına ilişkin süreçte Milli Güvenlik Kurulu kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından belirli bir başvuru süresinin başlaması öngörülüyor.Düzenlemeden yararlanmak isteyenlerin 6 ay içerisinde bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya kurul tarafından yetkilendirilen kurumlara yazılı bildirimde bulunması gerekecek.Görev alan kamu kurumları işlemleri ivedilikle yapacak
Kanunun uygulanması kapsamında kamu kurum ve kuruluşlarına verilen görevlerin gecikmeksizin yerine getirilmesi öngörülüyor.Teklifte ayrıca kanunun amacı ve faaliyetleri doğrultusunda kendilerine verilen görevleri yerine getiren kişilerin, bu görevleri nedeniyle hukuki, idari veya cezai sorumluluğunun doğmayacağına ilişkin hüküm bulunuyor.Komisyonda “genel af” tartışması
Görüşmeler sırasında muhalefet milletvekilleri özellikle düzenlemenin kapsamı ve hukuki sonuçlarına ilişkin eleştiriler yöneltti.İYİ Parti Afyonkarahisar Milletvekili Hakan Şeref Olgun, düzenlemenin genel af niteliğinde olup olmadığının açık şekilde ortaya konulması gerektiğini savundu.AK Parti İstanbul Milletvekili Şengül Karslı ise teklifin genel af olmadığını belirterek suçları veya mahkumiyetleri ortadan kaldıran bir düzenleme yapılmadığını ifade etti. Sürecin bir pazarlık veya taviz süreci olmadığını vurgulayan Karslı, gerekli tespit ve teyit mekanizmalarının işletileceğini söyledi.DEM Parti: Kalıcı barış için imkan oluşturabilir
DEM Parti Erzurum Milletvekili Meral Danış Beştaş ise teklifin kalıcı barışın sağlanması açısından imkan oluşturabileceğini söyledi.Teklifte eksik gördükleri noktaların bulunduğunu belirten Beştaş, buna rağmen ortak aklın oluşturulması için çalışacaklarını ve düzenlemeye destek vermeye devam edeceklerini ifade etti.MHP’den Terörsüz Türkiye vurgusu
MHP Tokat Milletvekili Yücel Bulut da TBMM bünyesinde oluşturulan Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nun çalışmalarına dikkat çekerek teklifin Terörsüz Türkiye hedefinin hayata geçirilmesi açısından önemli bir adım olduğunu söyledi.MHP Kırıkkale Milletvekili Halil Öztürk ise sürecin Türkiye’nin üniter devlet yapısı, milli egemenliği ve anayasal temel esasları konusunda herhangi bir pazarlık içermediğini vurguladı.Komisyonda tansiyon yükseldi
Yaklaşık 17 saat süren görüşmeler sırasında milletvekilleri arasında zaman zaman tansiyon yükseldi.Teklifin maddelerine geçilmesinin kabul edilmesinin ardından İYİ Parti milletvekilleri karara tepki gösterdi. İYİ Parti Çanakkale Milletvekili Rıdvan Uz’un Başkanlık Divanı’na doğru ilerlemeye çalışması üzerine milletvekilleri arasında kısa süreli tartışma yaşandı.İYİ Parti Adana Milletvekili Ayyüce Türkeş Taş’ın MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli hakkındaki ifadeleri üzerine MHP Sakarya Milletvekili Muhammet Levent Bülbül ile İYİ Partili milletvekilleri arasında da sözlü tartışma çıktı.Kritik teklif için gözler TBMM Genel Kurulu’nda
Komisyondaki uzun görüşme maratonunun ardından 12 maddelik Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünlüğün Güçlendirilmesi Kanun Teklifi kabul edilmiş oldu.Terörsüz Türkiye sürecinin hukuki çerçevesini şekillendirmesi beklenen teklif açısından bundan sonraki kritik aşama TBMM Genel Kurulu olacak. Teklif Genel Kurul’da da kabul edilirse yasalaşma sürecinde önemli bir aşama daha tamamlanmış olacak. 
