TERÖRSÜZ TÜRKİYE SÜRECİNDE YENİ DÖNEM: KANUN RESMİ GAZETE'DE YAYIMLANDI
Terörsüz Türkiye sürecinde yeni dönem: Düzenleme Resmi Gazete'de yayımlandı Terörsüz Türkiye süreci kapsamında hazırlanan 'Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun' Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Düzenleme; PKK/KCK'nın silah bırakması ve fiili varlığının sona erdiğinin resmi olarak tespit edilmesinin ardından soruşturma, kovuşturma ve kesinleşmiş cezaların infazına ilişkin uygulanacak esasları belirliyor
Terörsüz Türkiye sürecinde uygulanacak hukuki düzenlemeleri içeren yeni kanun yürürlüğe girdi. Kanunda, sürecin hangi şartlarda uygulanacağı, kimlerin kapsamda değerlendirileceği, soruşturma ve kovuşturmaların nasıl ele alınacağı, cezaların infazının hangi sürelerle ertelenebileceği ve sürecin hangi kurumlar tarafından takip edileceği ayrıntılı şekilde düzenlendi.
UYGULAMA İÇİN MGK KARARI ŞARTI
Kanundaki hükümlerin uygulanabilmesinin temel şartlarından biri, PKK/KCK terör örgütünün ve bağlantılı oluşumların fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumları tarafından tespit edilmesi olacak.
Bu tespitin Milli Güvenlik Kurulu tarafından teyit edilmesinin ardından ilgili MGK kararının Resmi Gazete’de yayımlanması gerekecek. Kanunda öngörülen erteleme ve diğer işlemler bu aşamadan sonra devreye girecek.
HANGİ SUÇLAR KAPSAMA GİRECEK?
Düzenleme kapsamında PKK/KCK terör örgütünü kurma veya yönetme, örgüte üye olma, örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme ve örgüt propagandası yapma suçları bulunuyor.
Örgütün faaliyetleri kapsamında işlenen diğer suçların yanı sıra örgüt lehine işlendiği belirtilen Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamındaki suçlar da belirlenen şartlar doğrultusunda düzenlemeye dahil edilebilecek.
Ancak örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren bazı suçlar erteleme hükümlerinin dışında tutulacak.
SORUŞTURMA VE DAVALAR 5 VEYA 10 YIL ERTELENEBİLECEK
Kanunda suçların öngörülen ceza miktarına göre farklı erteleme süreleri belirlendi.
Üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezası gerektiren kapsamdaki suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar 5 yıl süreyle ertelenebilecek.
15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren kapsamdaki suçlarda ise erteleme süresi 10 yıl olacak.
Erteleme döneminde dava zaman aşımı işlemeyecek. Dosyalar ve suçun ispatlanmasına yönelik deliller de erteleme süresince muhafaza edilecek.
MALVARLIĞI VE EŞYALAR İÇİN TASFiYE KARARI
Müsadereye konu olan eşya ve malvarlığı değerleri hakkında erteleme kararıyla birlikte tasfiye kararı verilebilecek. Söz konusu değerler Hazineye irat kaydedilecek.
Cumhuriyet savcısı tarafından verilen kararlara karşı kanun yollarına başvurma hakkına sahip kişiler, kararın kendilerine tebliğ edilmesinden itibaren 2 hafta içerisinde sulh ceza hakimliğine başvurabilecek.
Mahkemeler tarafından verilen kovuşturmanın ertelenmesi kararlarına karşı da 2 hafta içerisinde itiraz hakkı bulunacak.
YENİ SORUŞTURMALAR KURUL İZNİNE BAĞLI OLACAK
MGK kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasından önce işlenen ancak kanun kapsamına giren suçlarla ilgili, bu tarihten sonra yeni bir soruşturma başlatılması belirlenen Kurulun iznine bağlı olacak.
Erteleme kapsamındaki suçlar nedeniyle uygulanan tutuklama ve adli kontrol tedbirleri de ilgili hakim veya mahkemeler tarafından yeniden değerlendirilecek.
Şartların oluşması halinde tutuklama veya adli kontrol tedbirlerinin kaldırılmasına karar verilebilecek.
İstinaf veya temyiz incelemesinde bulunan ve erteleme kapsamına giren dosyalarda ise bozma kararı verilecek.
ERTELEME SÜRESİNDE YENİDEN TERÖR SUÇU İŞLENİRSE NE OLACAK?
Erteleme kararları özel olarak oluşturulacak bir sisteme kaydedilecek.
Kişinin erteleme süresi içerisinde yeniden terör suçlarından birini işlemesi halinde verilen erteleme kararı kaldırılacak ve soruşturma veya kovuşturmaya devam edilecek.
Erteleme süresinin yeni bir suç işlenmeden tamamlanması durumunda ise soruşturma aşamasında kovuşturmaya yer olmadığına, dava aşamasında ise davanın düşmesine karar verilebilecek.
KESİNLEŞMİŞ CEZALARIN İNFAZI DA ERTELENEBİLECEK
Kanun yalnızca devam eden soruşturma ve davaları değil, belirlenen suçlardan kesinleşmiş mahkumiyetleri de kapsıyor.
Toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasına mahkum edilenlerin cezalarının infazı 5 yıl süreyle ertelenebilecek.
Toplam 15 yıldan fazla hapis cezası, müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası bulunan hükümlüler açısından ise infazın 10 yıl süreyle ertelenmesi mümkün olacak.
Kararı infaz hakimi verecek.
Bununla birlikte örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçundan mahkum olanlar ile kanunda belirtilen 1 Haziran 2005 öncesi suçlar nedeniyle müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanlar bu infaz ertelemesinden yararlanamayacak.
SÜRE SORUNSUZ TAMAMLANIRSA CEZA İNFAZ EDİLMİŞ SAYILACAK
İnfazı ertelenen kişi, belirlenen 5 veya 10 yıllık dönem içerisinde yeniden terör suçu işlerse erteleme kaldırılacak ve cezanın infazına devam edilecek.
Erteleme süresinin herhangi bir terör suçu işlenmeden tamamlanması durumunda ise verilen ceza infaz edilmiş sayılacak.
Erteleme kararlarının takibini Cumhuriyet başsavcılıkları gerçekleştirecek.
SÜRECİ CUMHURBAŞKANI YARDIMCISI BAŞKANLIĞINDAKİ KURUL TAKİP EDECEK
Kanunun uygulanmasının takip ve değerlendirilmesi amacıyla özel bir Kurul oluşturulacak.
Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlık edeceği Kurulda;
Adalet Bakanı,
Dışişleri Bakanı,
İçişleri Bakanı,
Milli Savunma Bakanı,
Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri,
Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı,
Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri
yer alacak.
İhtiyaç duyulması halinde Kurul bünyesinde alt komisyonlar oluşturulabilecek. Bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının temsilcileri ve gerekli görülen diğer kişiler toplantılara davet edilebilecek.
TBMM DE SÜRECİ İZLEYECEK
Kurul, gerçekleştirdiği çalışmalar konusunda Türkiye Büyük Millet Meclisini düzenli olarak bilgilendirecek.
TBMM Başkanlığı tarafından kanun kapsamındaki faaliyetleri takip etmek üzere ayrıca bir İzleme Komisyonu kurulacak. Komisyon sürecin uygulanmasını takip ederek gerektiğinde tavsiyelerde bulunabilecek.
Kurulun sekretarya hizmetlerini ise Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği yürütecek.
HAK YOKSUNLUKLARI İÇİN DE DÜZENLEME
Kanunda, soruşturma, kovuşturma veya mahkumiyet nedeniyle oluşan hak yoksunluklarının belirli şartlarla ortadan kaldırılabilmesinin de önü açılıyor.
5 yıllık erteleme kararlarında karar tarihinden itibaren en az 2 yıl, 10 yıllık erteleme kararlarında ise en az 3 yıl geçmesinin ardından Kurul tarafından ilgili adli mercilere başvuru yapılabilecek.
Nihai kararı ilgili sulh ceza hakimliği, mahkeme veya infaz hakimliği verecek.
TESLİM EDİLEN SİLAHLAR KAYIT ALTINA ALINACAK
Kanun kapsamında örgüt mensuplarının beraberinde getirdiği veya beyan ettiği silah, mühimmat, patlayıcı madde, araç, gereç ve diğer malzemeler kayıt altına alınacak.
Uygulamanın ayrıntıları, güvenlik kurumlarının görüşleri alınarak İçişleri Bakanlığı ile Milli Savunma Bakanlığı tarafından belirlenecek.
BAŞVURU İÇİN 6 AYLIK SÜRE
Kanundan yararlanmak isteyenlerin, örgütün fiili varlığına son verdiği ve silahlarını teslim ettiğine ilişkin tespitin teyit edildiği MGK kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından 6 ay içerisinde başvuruda bulunması gerekecek.
Başvurular bulunulan yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya Kurul tarafından görevlendirilen kurumlara yazılı olarak yapılacak.
Böylece kanunun Resmi Gazete’de yayımlanmasıyla birlikte Terörsüz Türkiye sürecinin hukuki çerçevesi oluşturulurken, düzenlemenin önemli hükümlerinin uygulanması PKK/KCK’nın fiili varlığına son verdiği ve silahlarını teslim ettiğine ilişkin tespit ve bunu teyit eden MGK kararının Resmi Gazete’de yayımlanması şartına bağlandı.